Hocalı Katliamı

1991 yılında Azerbaycan Parlamentosu’nun halktan gelen baskılar karşısında Dağlık Karabağ’ın özerk bölge statüsünü ilga etmesine karşılık Dağlık Karabağ Parlamentosu bir referandum düzenleyerek cevap vermiştir. Çoğunluğu Ermenilerin oluşturduğu bölgede referandum sonucunda Dağlık Karabağ Parlamentosu bağımsızlığını ilan etmiştir. 1992’de Sovyet birlikleri de bölgeden çekilmiştir.

Azerbaycan Dağlık-Karabağ Haritası

Hocalı’da gerçekleştirilen katliama giden süreçte, Ermenileri Rusların desteklediği yönünde ciddi bulgular bulunmaktadır. Ermeni gönüllülerden oluşan silahlı gruplar Karabağ’a yerleştirilmiştir. Ardından Gorbaçov, 25 Temmuz 1990’da yayımladığı bir kanun ile SSR (Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti) kanunları dahilinde olmayan silahlı grupların kurulmasını yasaklamış ve kanunsuz olarak saklanan silahlara el konulmasını sağlamıştır. Bu kanunla birlikte Azerbaycan’ın bütün bölgelerinde av silahları da dahil olmak üzere silahlar toplanmış, Dağlık Karabağ’da ise bu görev Rus askerleri tarafından yerine getirilmiştir. 1990 yılının Ağustos ve Eylül aylarında Ermeniler saldırılarını doğrudan Azerilere yöneltmeye başlamışlar, otobüs baskınları, yol kesme gibi terör eylemlerine kalkışmışlardır. 1990 yılı başlarında yaklaşık 186 bin Azeri, Ermenistan’dan Azerbaycan’a gitmeye zorlanmıştır. Ekim 1991’de ilk Azeri köyü Ermenilerce ele geçirilmiştir. Hocalı Katliamı, Rus askerlerinin desteğiyle 25–26 Şubat 1992’de Hocalı’ya ulaşan Ermeni kuvvetlerince gerçekleştirilmiştir. Rusya olaylarla ilgisinin olmadığını iddia etse de, Rus ordusuna ait 366. alayın 1991’in sonbaharından beri Ermenilerin safında savaştığı, alaydan kaçan dört askerce doğrulanmıştır.

Hollanda- Hocalı Katliamı Anıtı

10 bin nüfuslu Hocalı’da olaylar sırasında yaklaşık 3.000 Azeri bulunmaktaydı. Saldırıda ölenler hakkında verilen resmi rakam 613 kişi olmakla birlikte, katledilen toplam Azeri sayısının 1.300 kişi olduğu söylenmektedir. Saldırılar sırasında Hocalı’da yaşayan Ahıska Türkleri de evlerinde yakılarak öldürülmüştür. Kadın, çocuk ve yaşlılar da dahil olmak üzere siviller katledilmiştir. Katliamın ilk gecesinde sekiz aile bütün fertleriyle öldürülmüş, 700’den fazla çocuk anne ya da babasını kaybetmiştir. Yaralılar ise 1.000’in üzerindedir. Katliama tanık olan bir gazeteci, yaşananları şu şekilde aktarmaktadır:



Kırmızı çizgi Dağlık Karabağın sınırlarını gösterir. Gördüğünüz gibi Dağlık Karabağ'ın kuzeydoğu ve doğuda bazı bölümleri hala Azerbaycanın kontrolu altındadır.

Kahverenkli alan ise,  Ermenilerin işgal ettiği alanı gösterir.

Sarı renkli taranmış bölge, Dağlık Karabağ Ermenilerin talep ettikleri bölge ama Azerbaycan kontrolündedir. Çok kanlı dövüşler oldu o bölge uğrunda. Ermeniler orayı da işgal etmişti ama,  Azerbaycan silahlı kuvvetleri savaşın sonlarında geri aldı.

“Dağlık Karabağ’ın Hocalı kentinin düşüşünü bir gün boyunca yaşadım. Görüntülerle belgeledim ve video çekimleriyle bir günde 1.300 Azerbaycan Türk’ünün Ermeni çetecilerce öldürülüşünü bütün dünyaya duyurdum. Hocalı katliamı anlatılamaz bir vahşetti. Azerbaycan yönetimi ve Cumhurbaşkanı Ayaz Mütellibov, olayı dört gün boyunca kamuoyundan gizlemeye çalıştılar. Bütün Azerbaycan şok olmuştu. Ermeni bıçaklarından, kurşunlarından kurtulmayı başaranlar; kadınlar, çocuklar, ihtiyarlar karlı dağlarda tipi altında Agdam’a gelmeyi başardıklarında çoğunun ayakları donmuştu. Bazılarının ayakları ise kangrenden dolayı kesilmişti. Ermeniler vahşetin her türlüsünü sanki ibret olsun, örnek olsun diye yapmışlardı. İhtiyar dedelerin, yaşlı anaların yüzleri jiletlerle doğranmış, genç kadınların göğüsleri peynir gibi kesilmiş, bebeklerin kafa derileri yüzülmüştü. Hocalı ile Agdam arasındaki 12 kilometrelik orman boyunca cesetler dizilmişti.”

Hocalı Vahşeti

Gelişmelere seyirci kalan BM ve Batılı devletler, Ermenilerin yaptıkları katliamlara ve işgal hareketlerine ciddi bir tepki göstermemişlerdir. Ermenilerin Mayıs 1992’de Nahçıvan’a saldırmalarından sonra Türkiye 1921 Kars Anlaşması çerçevesinde bölgeyi korumak için askerî müdahalede bulunabileceğini açıklamıştır. Uluslararası toplum, ancak Ermenilerin nüfusu 60 binden fazla olan Kelbecer’e saldırmasıyla harekete geçti. BMGK, 822 sayılı kararı ile Ermeni kuvvetlerinin işgal altındaki topraklardan çekilmesini istedi, ancak bu sonuç vermedi. Kararın ardından AGİT bünyesinde arabuluculuk çalışmaları başlatıldı.

Hocalı Katliamı Anıtı

1994 yılında iki taraf arasında ateşkes ilan edilmiştir. Savaş sonrası çözüme kavuşturulamayan bir diğer sorun da, ülke içerisinde yerinden edilen ya da sığınmacı durumuna düşen bir milyon civarı Azeri’dir. Bunların büyük bir çoğunluğu Azerbaycan sınırları dahilinde yaşamaktadırlar. Azerbaycan nüfusunun %10’undan fazlası ülke içinde yerinden edilmiş sığınmacılardan oluşmaktadır ki bu, kişi başına dünyada yerinden edilmiş en büyük nüfus hareketlerinden biri anlamına gelmektedir. Bu insanlar hâlâ Ermenilerce işgal edilen topraklarda bulunan evlerine geri dönmeyi beklemektedirler. Azerbaycan Cumhuriyeti’nde yaşadığı yeri terk etmek zorunda kalan veya başka ülkelerden Azerbaycan’a gelen Azerbaycan vatandaşları, Azerbaycan hükümeti tarafından “göçkün” olarak adlandırılmaktadır. Sorunlarına hâlâ kalıcı çözümler bulunamayan göçkünler; mesken, iş, yiyecek, sağlık, eğitim ve can güvenliği gibi birçok sorunla karşı karşıyadırlar. Bu kişiler Bakü ve çevresinde, zor koşullar altında çadırlarda, barakalarda, okul ve yurtlarda, pansiyonlarda, dükkanlarda, yük vagonlarında, hatta yol kenarlarında yaşam mücadelesi vermektedirler.


Azerbaycan-Hocalı Katliamı Anıtı

ORTAK BİLDİRİ

Hocalı'da yaşananlar insanlık tarihi için büyük bir ayıp, uluslararası hukuka göre, insanlığa karşı suç kapsamındadır. Azerbaycan Türklerine karşı yapılan bu katliamın acılarını Kardeş Türk milleti olarak yüreğimizde hissediyor ve bu katliamı kınıyoruz. Hocalı katliamı, insanlığın bugün ve gelecekte dersler çıkartması ve bugüne kadar gösterdiği tepki konusunda bir vicdan muhasebesi yapması gerek önemli bir olaydır. Bu katliamın kurbanlarının çektikleri acıların tüm dünya halkları tarafından anlaşılması gerekmektedir. Türkiye, en temel insani ve vicdani değerleri yok sayan böyle bir hukuksuz eylemin öğrenilmesine ve faillerinin adalet önüne çıkartılmasına yönelik haklı mücadelesinde Azerbaycan'a destek vermeye devam edecektir.

Araştırma: Recep Altun

Cemal Ağanın Tavukları



Cemal Ağa, Kırşehir İli Kaman ilçesi Savcılı Ağapınar sakinlerinden Cemal Polat'tır. Cemal'e manileri söyleyen de aynı yöreden, ismini bilmiyorum

İstanbul'un gayıkları
Cemal ağanın bıyıkları
Tilki yedi tavukları
Ne duruyon Cemal ağa

Avradın peşine düştü
Garlı dağları aştı
Tavuklar tilkiye kaçtı
Düğünüz var Cemal ağa

Yemleri torbada kaldı
Kimi ağladı, kimi güldü
Tavuklar hep gelin oldu
Gına getir Cemal ağa

Olanları Rasul gördü
Safiye kolların kırdı
Tilki geldi seni sordu
Adres bildir Cemal ağa

Bacadan mı inip geldin?
İssiz evi nasıl bildin?
Senet değil, niye çaldın?
Dürzü getir tavukları

İstanbul'a turist gitti
Soyka horoz erken öttü
Tavukçuluktan iflas etti
Dik bayrağı Cemal ağa

Kulak söyler doğru sözü
Gan ağladı iki gözü
Kürdün büyüttüğü horozu
Gurban ettik Cemal ağa

Atırı var, katırı var
Cemal'ın hatırı var
Gelin bakın komşular
Dinamasız moturu var

Halat takıp çektirdin
Civataların döktürdün
Gözün kör olsun Cemal
Herki ele ektirdin

Gençlik parkında holta attı
Getti hastanede yattı
Zopayı yiyince öttü
Zurna oldun Cemal ağa.

Kibir

“Kibirli davranarak yüzünü insanlardan çevirme, yeryüzünde çalım satarak yürüme! Çünkü Allah kibirle kasılan, kendini beğenmiş, övünüp duran kimseleri asla sevmez.” (Lokman, 31/18)


Kibrin sembolü şeytandır. Çünkü o, Hz. Adem’i küçük görmüş ve ona saygı secdesinde bulunmamıştır.  (Bakara,2/34) Bu sebeple, kişinin kibre kapılması, şeytanlaşmaya açılan bir kapıdır.


Kibirli insanın tipik örneklerinden biri Karun’dur. Zira o, bütün mal ve mülkünü Allah’ın bir lütfu olarak değil, kendi akli kabiliyeti ve meziyeti olarak görmüştür.  (Kassas,28/78) Ayetin sonunda gelen ifadeler, kibrin ne büyük bir günah olduğunu açıkca ortaya koymaktadır. Çünkü, bu kimselerin Allah’ın sevgisinden mahrum kalacakları ifade edilmektedir.

Araştırma: Recep Altun

Hocalı Katliamı Sergisi


İslam Konferansı Örgütü (İKÖ) Gençlik Forumu'nun 'Hocalı İçin Adalet' başlıklı uluslararası kampanyası çerçevesinde Hocalı katliamını anlatan fotoğraf ve resim sergisi Taksim'de sergilenmeye başladı. Hocalı katliamını gözler önüne seren sergi, 19 Şubat'a kadar gezilebilecek.


Rusya'nın 366. Motorize Piyade Alayı'nın desteğini alan Ermeni güçleri, 26 Şubat 1992 tarihinde Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Dağlık Karabağ bölgesindeki Hocalı kasabasında Azeri sivilleri toplu şekilde katletti. Hocalı'da 106'sı kadın, 63'ü çocuk olmak üzere toplam 613 Azerbaycan Türkü katledildi. 150 kişi kayboldu. 487 kişi ağır şekilde yaralandı. Naaşlar üzerinde yapılan incelemede; insanların yakıldığı, gözlerinin oyulduğu, başlarının kesildiği görüldü.


Sergi öncesi düzenlenen konferansta İslam Konferansı Diyalog ve İşbirliği Gençlik Forumu Eğitim Araştırma ve Medya Departmanı Genel Müdürü Nebat Karakhanova'nın açılış konuşmasının ardından Azerbaycan Spor ve Gençlik Bakan Yardımcısı Intıgam Babayev, Türk Dili Konuşan Ülkeleri İşbirliği Konseyi Genel Sekreteri Büyükelçi Halil Akıncı, Azerbaycan Cumhuriyeti Milletvekili ve İreli Gençler Teşkilatı Başkanı Jeyhun Osmanlı, Azerbaycan İstanbul Başkonsolosu Hasan Zeynelov birer konuşma yaptı.


Kürsüye gelen Azerbaycan Spor ve Gençlik Bakan Yardımcısı Intıgam Babayev, dünyanın Hocalı katliamı konusunda çok az şey bildiğini ifade ederek, düzenlenen toplantı ve resim sergisinin önemine vurgu yaptı. Babayev, Ermenilerin Azeri halkını Hocalı'da hunharca katlettiğini dile getirdi. Intıgam Babayev, Hocalı'nın bir soykırım olduğunu, bunu dünyaya anlatmak için gençlere büyük işler düştüğünü ifade etti.

"Biz hepimiz Ermeniyiz" Diyenlerin vicdanlarına sesleniyorum.

"Biz hepimiz Hrant Dink'iz" Diyenlerin vicdanlarına sesleniyorum.

Acaba bugün de "Biz hepimiz Ermeni'yiz" ya da "Hrant Dink'iz" Diyebilecekler mi?